Mae eglwysi yng Nghymru’n cael eu hannog i gefnogi apêl argyfwng am gefnogaeth i’r elusen Gristnogol Tearfund, gan fod dros 11 miliwn o bobl ar draws Deheudir Affrica yn wynebu prinder bwyd difrifol.
Dywed Siôn Meredith, Rheolwr Tearfund yng Nghymru, fod partneriaid Tearfund yn y rhanbarth yn pryderu y bydd yr argyfwng yn gwaethygu yn y misoedd nesaf oni bai fod y gymuned ryngwladol yn gweithredu ar frys.
“Mae Tearfund yn gofyn i eglwysi yng Nghymru i gyfrannu arian, ac hefyd i weddio,” medd Siôn Meredith, Rheolwr Tearfund yng Nghymru. “Y tro diwethaf y digwyddodd hyn, anfonwyd llawer o gymorth rhyngwladol ac arbedwyd trychineb.”
Cafwyd gwybodaeth gan Raglen Fwyd y Cenhedloedd Unedig ynglŷn â’r niferoedd sydd o dan fygythiad yn y gwledydd lle mae’r argyfwng ar ei waethaf: Malawi (4.6 miliwn); Zambia (1.7 miliwn) a Zimbabwe (3-5 miliwn). Diffyg glaw yw’r achos pennaf ar draws y rhanbarth, ond gwreiddiau’r argyfwng yw tlodi tymor hir, gwendid mewn iechyd ac amaethyddiaeth o ganlyniad i HIV ac AIDS, diffygion gwleidyddol a ffactorau economaidd megis rhyddfrydoli masnach. Y gwledydd eraill sy’n dioddef yw Mozambique, Lesotho a Swaziland.
Medd Victor Mughogho (35), Cyfarwyddwr Dyngarol yr enwad Living Waters yn Malawi, ac un o bartneriaid Tearfund: “Mae hi’n wir argyfwng yn rhanbarth ddeheuol Chikwawa ble’r ydym ni’n gweithio. Mewn rhai llefydd mae cymaint â 70% o deuluoedd yn brin o fwyd. Ni wyddom sut fyddant yn goroesi dros y misoedd nesaf.”
Mae Tearfund yn barod wedi rhyddhau cyfanswm o £1.5 miliwn i’w bartneriaid Cristnogol yn y rhanbarth ac mae cymorth yn cyrraedd rhai miloedd o deuluoedd. Byddant yn dosbarthu hyd yn oed mwy o fwyd argyfwng dros yr wythnosau a’r misoedd nesaf, yn ogystal â hadau y bydd angen eu plannu’n syth ar gyfer y cynhaeaf nesaf ym mis Ebrill.
Medd Siôn Meredith, Rheolwr Tearfund yng Nghymru: “Ni ellir gor-ddweud faint o frys sydd i estyn cymorth i’r rhanbarth. Mae angen cymorth bwyd ar bentrefwyr i’w cadw’n fyw ac yn iach hyd at y cynhaeaf nesaf. Ar yr un pryd, rydym yn gweithio i helpu pobl i wella eu bywydau y tu hwnt i’r argyfwng hwn, er enghraifft, drwy ganfod ffyrdd newydd o amaethu a fydd yn cynhyrchu gwell cnydau.”
Gweddwon a phobl sydd â HIV ac AIDS yw nifer o’r bobl sy’n dioddef gyntaf yn yr argyfwng bwyd hwn.Yr wythnos diwethaf bu’n rhaid i Wizaki Joseph, (47), gladdu ei ferch 21 oed, Serena. Doedd y fam i ddau o blant, a hithau wedi cael ysgariad, ddim yn gallu dal dau pen llinyn nghyd wrth i brinder bwyd afael yn gryfach yn ne Malawi. Yn y diwedd aeth ar ei chythlwng er gwaethaf yr uwd dyfriog yr erfyniodd ei theulu amdano gan gymdogion ym mhentref Fombe, yn rhanbarth Chikwawa. Mae Wizaki a’i wraig Esnat bellach yn gofalu am ddau blentyn bach Serena, a hwythau ond yn bump a saith mis oed.
Medd Wizaki: “Rwy’n hen, ac nid yw fy nghoesau’n gweithio cystal, felly alla i ddim dod o hyd i waith mewn pentrefi eraill. Mae fy nheulu’n dibynnu ar berthnasau i roi uwd i ni. Wn i ddim beth fydd yn digwydd i fy nheulu. Os na ddaw’r glaw, byddwn yn marw.”
Mae Apêl Tearfund ar gyfer Deheudir Affrica’n cael ei lansio heddiw, dydd Iau Tachwedd 24. Gellir gwneud cyfraniadau drwy gerdyn credyd drwy ein gwefan, www.tearfund.org